Kunstweek Afrika met de Violenschool

Alle groepen gaan aan de slag met subthema's rondom “Afrika”. Welke techniek voor welke groep? zie leerlijn drukkken.

  • groep 1-2 reliëfdruk en stempelen: Patronen en maskers
  • groep 3 -4 legodrukken   'de grote 5' of prentenboek of dieren op de savanne, 'Ome Arie op safari'
  • groep 5-6 letterdruk  en Monoprint dieren en maskers welke kleuren
  • groep 7-8 zeefdrukken en of etsen. Posters  onderwerpen. Thema vakantieland, Mandela, natuur, apartheid

Groep 1 en 2: patronen

Kunstmakkers, het educatieve team van Grafisch Atelier Hilversum, komt op school voor een workshop reliëfdruk en stempelen. De workshop is verdeeld in 2 lessen van een uur: voorbereiding en het drukken.

Les 1: Het maken van het drukplaatje. De kinderen maken een voorstelling naar eigen fantasie over het onderwerp door materialen met verschillende structuren te componeren.

Les 2: Met pastamachines als gereedschap drukken kinderen hun eigen ontworpen patronen en afbeeldingen af. De kinderen werken in kleine groepjes in het speellokaal.

Groep 3 en 4: dieren van de savanne

Hoe lopen de strepen van de zebra? Hoe lang is de nek van een giraf? Hoe ziet een neushoorn er eigenlijk uit? We leren veel door goed te kijken.

In Grafisch Atelier Hilversum bouw jij je eigen Savannedier. Dit doe je met Legostenen. Het is belangrijk dat alle steentjes dezelfde hoogte krijgen zodat we de vorm kunnen afdrukken.  Een plaat met een afbeelding die gedrukt kan worden noemen we een zetsel. Heb je jouw dier gedrukt? Bedenk dan daarna hoe de Savanne er uitziet en maak een omgeving waar jouw dier zich bevindt, bijvoorbeeld achter een droge struik of bij een poeltje water. De workshop Legodruk vindt plaats in Grafisch Atelier Hilversum. In het atelier wordt de klas verdeeld in groepen. Per tafel gaan de kinderen hun eigen dier 'zetten'. Kinderen maken meerdere afdrukken van hun dier, mogelijk in verschillende kleuren. 

Voorbereiding op school

De leerkracht bespreekt met de kinderen welke dieren er op de Savanne leven en wat hun kenmerken zijn aan de hand van de bijgaande presentatie. Om de kinderen een beeld te geven wat zij gaan doen in het atelier kan het filmpje over de techniek getoond worden.
Eventueel kan de leerkracht op school werkgroepen samenstellen voor in het atelier (5 kinderen per groep).

Groep 5 en 6: ritme en patronen

In Afrika wordt gebruik gemaakt van ritmes. Een ritme is een herhaling. Op de afbeelding zie je een voorbeeld. Welke vormen worden hier herhaald?

Tijdens de workshop in Grafisch Atelier Hilversum gaan we 'spelen' met deze ritmes. In de les knip je een sjabloon van een willekeurige vorm zonder betekenis uit. Dit sjabloon en de restvorm zijn de basis van het drukwerk. Met een zinken plaatje en inkt druk je een aantal keer het sjabloon of juist de restvorm af. Bij elke drukgang draai je het sjabloon om of geef je het een ander plekje. Zo creëer je zelf een eigen ritme!

Als je klaar bent met drukken maken we het werkstuk compleet met een silhouet van een figuur op de voorgrond.

Voorbereiding op school

Om de kinderen een beeld te geven wat zij gaan doen in het atelier kan het filmpje over de techniek getoond worden. De bijgevoegde presentatie over Afrikaanse ritmes en patronen geeft de kinderen een beeld van Afrikaanse vormgeving en kleurgebruik.

Groep 7: tassen en lappen

Vroeger verfden vrouwen in Afrika lappen stof om mooie jurken of overhemden te kunnen maken. Aan de patronen en kleuren van de stof kon je zien bij welke stam iemand hoorde. Nu worden stoffen niet meer zelf geverfd, maar gekocht op de lokale markt. De vrouwen kopen stoffen en maken hier hun jurken of overhemden van, of laten dit doen door een kleermaker.
Veel van deze stoffen worden in Nederland ontworpen en gemaakt. Kijk maar naar het filmpje!

In de workshop maak jij je eigen ontwerp voor een patroon. De basis van dit patroon is een eenvoudige vorm met duidelijke contouren. Je drukt het patroon op textiel met een techniek die zeefdruk heet. Hoe dat werkt zie je in het filmpje. In de workshop hebben we voldoende tijd om 2 kleuren te drukken. 

Voorbereiden op school

De leerkracht bespreekt met de leerlingen kort de inhoud, de techniek en de regels van een bezoek aan het atelier met de kinderen. Hierbij kan het lesmateriaal uit deze omgeving gebruikt worden.
! Het filmpje geeft een indruk van de zeefdruk techniek. Er wordt, anders dan in de workshop, een 3 kleurendruk gemaakt op papier. Wij maken een tweekleurendruk op textiel.

Groep 8: maskers

Afrikaanse maskers hebben kenmerkende vormen. Elke Afrikaanse stam gebruikt haar eigen vormen, decoraties en kleuren. Zie je klas als een Afrikaanse stam en maak met elkaar een masker met eigen kenmerken! 

In Grafisch Atelier Hilversum krijg je een stukje linoleum van 12x12 cm. Je maakt in een korte tijd (5 minuten) een ontwerp van een deel van een masker, bijvoorbeeld een oog of een mond. Denk hierbij aan het positief en negatief: alle hoge delen worden afgedrukt, lage delen niet. Het resultaat van de afdruk is ook in spiegelbeeld, dus laat je verassen.
Het ontwerp neem je over op het stukje linoleum en je gutst delen weg tot er een vorm overblijft die je kunt ininkten. Met je groepje stel je een masker samen. Met iedere druk kunnen de vormen gedraaid of zelfs verwisseld worden met lino's van andere klasgenoten tot een spannend masker. 

Voorbereiding door de leerkracht

Bekijk samen de presentatie en het fimpje over linodruk. Nadenken over een ontwerp kan natuurlijk ook, maar is niet noodzakelijk. Eventueel kan er door de leerkracht groepjes worden gevormd.

Afbeelding